powrót

Aktualności

Ocalić Ammono

24 maja br. rozstrzygną się losy Ammono S.A. – spółki stanowiącej dobro narodowe Polski, której produkty mogą zmienić oblicze motoryzacji, obronności, medycyny, łączności i wielu innych dziedzin

 

 

Historia firmy sięga 1999 r., kiedy laureat Nagrody Nobla Shuji Nakamura, wynalazca niebieskiej diody LED i niebieskiego lasera, zwrócił uwagę na wyniki prac młodych polskich naukowców. Próbowali oni otrzymać monokryształy azotku galu (GaN) metodą amonotermalną w mieszczącej się w Warszawie spółce Ammono. Noblista zachęcił wówczas firmę Nichia do zainwestowania w polską technologię i pomocy w rozwinięciu przedsiębiorstwa. Na początku XXI w. pokazali oni światu swoje kryształy, posiadające zadziwiające własności fizyczne i pozwalające na wiele przełomowych zastosowań, takich jak: superwydajne, energooszczędne źródła światła; superszybkie, odporne na wysoką temperaturę i promieniowanie tranzystory; najwydajniejsze baterie do aut elektrycznych oraz systemy ich ładowania.

Obecnie kończy się era elektroniki opartej na krzemie i w wielu obszarach GaN jest najlepszym kandydatem do jego zastąpienia. Polska dzięki Ammono dysponuje wiedzą, doświadczeniem i możliwościami wytwórczymi w zakresie objętościowych kryształów GaN, zweryfikowaną przez komercyjne placówki krajowe i zagraniczne, a wyniki prac Ammono są cytowane w każdym artykule naukowym dotyczącym własności i zastosowań azotku galu. Atutami firmy są najwyższa światowa jakość materiału i możliwość wytwarzania niskim kosztem szerokiej gamy azotków galu o unikalnych właściwościach w reaktorach własnej konstrukcji, obsługiwanych przez kadrę najwyższej klasy specjalistów w tej dziedzinie. Wytwarzane są tu m.in. najlepsze na świecie podłoża półizolacyjnego GaN stosowane do produkcji mikrofalowych tranzystorów i układów scalonych w technologii GaN HEMT, wykorzystywanych w przemyśle zbrojeniowym. Przedsiębiorstwo może zabezpieczyć potrzeby krajowego przemysłu radiolokacyjnego, umożliwiając budowę nowych systemów, modernizację obecnie eksploatowanych urządzeń oraz rozwój przemysłu kosmicznego.

Mamy wielki potencjał i pewny biznesplan, ale do jego realizacji potrzebna jest strategiczna inwestycja na poziomie ok. 115 mln zł. Przy komercyjnym podejściu do sprzedaży projekt w okresie 5-letnim zamknie się zyskiem 73 mln zł, a zwrot inwestycji nastąpi w połowie roku czwartego – zapewnia Tomasz Kope

, dyrektor produkcji Ammono. – Dzięki rozbudowie parku maszynowego maksymalne moce produkcyjne osiągnięte w piątym roku inwestycji pozwolą na produkcję 8 mln szt. tranzystorów na podłożach 2-calowych rocznie. Przekłada się to na zabezpieczenie potrzeb dla produkcji np. 8 radarów klasy „Wisła” w skali roku.

Niestety, historia spółki jest przykładem niewykorzystania świetnych osiągnięć naukowych na bezwzględnym komercyjnym rynku. Ammono po dwuletnim już okresie upadłości likwidacyjnej jest na sprzedaż. Uwzględniając okoliczności, zakupu powinna dokonać jedna ze spółek Skarbu Państwa. Czwarty i ostatni przetarg odbędzie się 24 maja br. przy cenie wywoławczej 20 mln zł. W ramach kwoty zakupu nabywca pozyska wszystkie aktywa przedsiębiorstwa w ruchu: budynki (2700 m2), teren (4 ha), patenty (150 pozycji w 20 krajach), park maszynowy, know-how i wysoko wyspecjalizowaną 50-osobową kadrę.

Wszystkie pasywa (zobowiązania, roszczenia zawarte w pozwach, roszczenia akcjonariuszy) pozostają po stronie spółki - syndyka. Zgodnie z polskim prawem nabywca dokonuje zakupu przedsiębiorstw w trybie egzekucyjnym, zatem bez zobowiązań powstałych przed datą zakupu. To najczystsza, najbezpieczniejsza forma zakupu przedsiębiorstwa – podkreśla Wiesław Ostrowski, syndyk Ammono.

Istnieje jednak obawa, że wobec fiaska przetargu dobro narodowe w postaci niezwykłego know-how, autoklawów do wytwarzania azotku galu i potencjału pracowników Ammono zostanie bezpowrotnie zaprzepaszczone.

Kraje z podobnymi sukcesami badawczymi, a jednocześnie silniejszym przemysłem – jak USA, Japonia, Niemcy, Francja – finansują ze środków rządowych duże programy komercjalizacji technologii przyrządów półprzewodnikowych na bazie GaN – podkreśla prof. Anna Piotrowska, dyrektor Instytutu Technologii Elektronowej. – Niezrozumiałe jest poszukiwanie możliwości transferu technologii GaN z zagranicy przy udziale Polskiej Grupy Zbrojeniowej, podczas gdy rodzima technologia GaN dla radiolokacji została opracowana z inicjatywy PIT Radwar na potrzeby wojska, a konkretnie w celu budowy radarów nowej generacji planowanych do wykorzystania w programach obrony powietrznej kraju.

Rozwój polskich technologii laserowych nie byłby możliwy bez zastosowania monokryształów GaN otrzymywanych przez Ammono, a „niebieski laser” to jeden z największych i najbardziej rozpoznawalnych na świecie sukcesów naukowo-technologicznych naszego kraju ostatnich lat – zauważa prof. Izabella Grzegory, dyrektor Instytutu Wysokich Ciśnień PAN. – Upadek tej firmy zapisze się na liście niewykorzystanych szans rozwoju technologicznego kraju. Na stracie Ammono straci Polska.

 

Marek F. Klimek

 

 

Na bazie azotku galu (GaN) produkowane są przyrządy optoelektroniczne (diody LED, diody laserowe), przyrządy dla elektroniki dużych mocy oraz przyrządy dla elektroniki RF (częstotliwości radiowych). Przewiduje się, że w 2024 r. sumaryczna wartość tych segmentów wzrośnie z obecnych 980 mln dolarów do 3,5 mld dolarów!

Przyrządy półprzewodnikowe na bazie GaN mają zastosowania zarówno w sektorze obronności i technologiach kosmicznych (42% udziału w rynku), jak i w sektorze cywilnym, m.in. elektronika powszechnego użytku (32,5%), technologie informatyczne (11%) czy przemysł samochodowy (9%). Przewiduje się, że w 2024 r. przyrządy oparte na GaN będą głównie miały zastosowania wojskowe i w elektronice powszechnego użytku (po ok. 34% udziału w rynku).

nasze publikacje poznaj nasz zespół zostań symbolem gala 2013